KALIP ve KALIPÇI NEDİR?
Kalıp ve Kalıpçıyı genel olarak şu şekilde tanımlayabiliriz; Özdeş parçaları istenilen ölçü tamlığı sınırları içerisinde ve en kısa zamanda üreten, malzeme sarfiyatı ve insan gücünün asgari düzeyde tutulmasına yardımcı olan ve takım tezgahları ile çalışabilen aygıta KALIP denir. Bu aygıtın tasarımını hazırlayan, yapımını gerçekleştiren ve çalıştırabilen kişiye de KALIPÇI denir.
Bu açıklamalardan sonra kalıpçılık mesleğini genel olarak aşağıdaki şekilde tanımlayabiliriz.
Seri üretimi gerçekleştirilecek herhangi bir kalıbın tasarımına, yapımına ve çalıştırılmasına olanak sağlayan, uygulamalı eğitim ve öğretim yöntemlerini bir bütün olarak kabul eden meslek dalına KALIPÇILIK MESLEĞİ denir.
Kalıpçılık mesleğini konu edinen kişiler, en azından basit matematik ve tasarı geometri kavramlarını, makine teknik resim çizimini ve okunuşunu, markacılık ve ölçme bilgisini, bütün takım tezgahlarının kullanışını, ısı ve sertlik ölçme işlemlerinin yapılışını ayrıca makine elemanlarının montajını gerektiren bilgileri almak zorundadır.
Bu bilgileri alan ve pratik uygulamaları iyi değerlendirebilen bir kalıpçı, aşağıdaki konularda bilgi ve beceri sahibi kişidir.
1. İyi bir kalıp tasarımcısıdır,
2. Makine teknik resmini çizme ve okuma becerisine sahiptir,
3. Kalıp konstrüksiyonu hazırlamakta ustadır,
4. Komple kalıbı oluşturan elemanların hangi takım tezgahında ve nasıl işlenebileceğini organize eden uzmandır,
5. Komple kalıbı oluşturan elemanların malzemesini en iyi şekilde seçebilen uzmandır,
6. Kalıp elemanlarının ısıl işlemlerini yapan ve sertlik ölçme tezgahını kullanarak, sertleştirilen parçaların sertlik değerlerini kontrol eden kontrolördür,
7. Kalıbı oluşturan elemanları bir araya getirerek montajını yapan monitördür,
8. Kalıplanacak parçanın malzemesini en iyi şekilde hazırlayan, yapımı biten kalıbı pres tezgahına emniyetle bağlayan ve doğabilecek kazaları önceden tasarlayıp bu kazaları giderici tedbirleri daha başlangıçta alabilen kişiler, kalıpçılık mesleğine kendilerini adamış kişilerdir.
KALIPÇILIĞIN ÖNEMİ
Gelişmekte olan teknoloji çağında, kalıpçılığın birkaç cümle ile açıklanamayacağı bir gerçektir. Çünkü kalıpçılık, günlük hayatımıza girmiş pek çok parçaların üretimini gerçekleştiren en önemli mesleklerden biridir. Günlük hayatımıza giren bu parçaların üretiminde; zaman, kalite ve ölçü tamlığı, malzeme tasarrufu ve özdeşlik sağlayan, ayrıca işçilik giderlerini asgari düzeye indiren kalıpçılık mesleğidir.
Esas amacı birbirinden farklı olmayan, ancak çalışma sistemi ve ürettikleri parçalar bakımından farklılıklar gösteren kalıpçılık mesleğini , aşağıdaki şekilde sınıflandırmak mümkündür.
- Hacim Kalıpçılığı
- Saç-Metal Kalıpçılığı
|